Մաշկի ամառային խնամքը

Առանց արևի կյանքն անհնար է, արեվոտ օրերի պակասը որոշ դեպքերում հանգեցնում է դեպրեսիայի: Նույնիսկ այս պարագայում, սակայն, չպետք է կորցնել չափի զգացումը:

Կոփվելու նպատակով ամռանը արևային լոգանքներ ընդունելու և մաշկին դարչնագույն երանգ տալու` արևայրուկի մասին երազելով` մեծավմասամբ անտեսվում է Արեգակի ճառագայթների երկարատև ազդեցության հետևանքները: Արևայրուկը մաշկի պաշտպանական ռեակցիան է արևի ճառագայթների հանդեպ: Ուլտրամանուշակագույն ճառագայթները մաշկի բջիջներում առաջացնում են ազատ ռադիկալներ, որոնք մաշկի վրա քայքայիչ ազդեցություն են թողնում:

Արևի ճառագայթների ազդեցության ներքո մաշկում գտնվող գունանյութը` մելանին պիգմենտը, որի քանակությամբ է պայմանավորված մաշկի գունային զանազան երանգավորումը, նաև էկրան է և անդրադարձնում է ուլտրամանուշակագույն ճառագայթները` պաշտպանելով մաշկը վնասվածքներից: Հայտնի է, որ բաց գույնի մաշկ, մազեր, աչքեր ունեցող մարդկանց մոտ արևային լոգանքները մինչև արևայրուկն ավելի արագ են այրվածքներ առաջացնում: Դա բացատրվում է մաշկում գտնվող մելանինի սակավությամբ. կարճ ժամանակահատվածում դրա քանակը չի հասնում անհրաժեշտ մակարդակի: Արևային լոգանքի չարաշահումը կարող է հանգեցնել ոչ թե հանգստի, այլ` բուժման: Կոփվելու նպատակով առաջին 2-3 օրերին արևի տակ պետք է գտնվել մի քանի րոպե: Դա կնպաստի ուլտրամանուշակագույն ճառագայթների մեծ չափաբաժիններին օրգանիզմի նախապատրաստմանը, մաշկն աստիճանաբար կկոփվի և կպաշտպանվի այրվածքներից: Պետք է խուսափել արևի ամենաակտիվ ճառագայթման շրջանում` ժամը 11-17-ը արևի տակ գտնվելուց:

Ինչպես արդեն հանդեսի նախորդ համարներում նշվել է` տարվա յուրաքանչյուր եղանակ մաշկի խնամքի միջոցների ընտրության նպատակահարմարության առումով ունի իր ուրույն պահանջներն ու եղանակները: Ամառը, արևի առավելագույն ակտիվության հետ կապված` մաշկի խնամքի միջոցների նկատմամբ նույնպես իր խնդիրներն է առաջադրում: Այս հոդվածով ավարտում ենք տարվա եղանակով պայմանավորված` դեմքի մաշկի խնամքի միջոցների ընտրությանն ու պահանջներին վերաբերող հոդվածաշարը, որը, ինչպես միշտ, պարզաբանում է դեղագործ-կոսմետոլոգ ԵԼԵՆԱ ՍԻՄՈՆՅԱՆՑԸ:

Գեր մարդիկ ավելի զգայուն են արևի ճառագայթների հանդեպ, քան նիհարները. արևից վնասվում է հատկապես ճարպոտ մաշկը: Կանայք տղամարդկանցից ավելի լավ են դիմանում արևի ուժեղ ճառագայթների ազդեցությանը: Չնայած մաշկի դարչնագույն երանգն ավելի թարմ տեսք է տալիս երիտասարդներին` նրանց կողմից արևի ճառագայթների չարաշահումը ևս կարող է հանգեցնել կնճռոտման: 

Առաջին օրվա վերջում սովորաբար արևի ազդեցությունը նկատվում է ուսագոտու ու կոնքերի մաշկի վրա: Երեկոյան այդ մասերին պետք է խոնավացնող, լավ ներծծվող և ճարպոտ թաղանթ չառաջացնող քսուքներ քսել, իսկ հաջորդ օրը` պաշտպանել արևից: Մաշկը այրվելուց, վաղաժամ ծերացումից ու գրգռվածությունից պաշտպանելու համար պետք է օգտագործել արևայրուկի համար նախատեսված միջոցներ` յուղեր ու քսուքներ: Այդ միջոցների օգտագործումը կապված է մաշկի առանձնահատկության հետ, ուստի դրանք պետք է զգուշորեն ընտրել` ալերգիաներից խուսափելու համար: Դրանց բաղադրության մեջ պետք է ընդգրկված լինեն C և E վիտամիններով, ֆերմենտներով և անտիօքսիդանտներով հարուստ նյութեր, որոնք մաշկը կպաշտպանեն ազատ ռադիկալների և ուլտրամանուշակագույն ճառագայթների քայքայիչ ազդեցությունից: Այդ քսուքներն ամբողջ օրը չի կարելի թողնել մաշկի վրա, քանի որ ճարպոտները կարող են մաշկի գերտաքացում, իսկ ոչ ճարպոտները` խիտ, համարյա անանցանելի թաղանթ և ալերգիկ ռեակցիաներ առաջացնել: 

Ցանկացած միջոց օգտագործելուց առաջ նախապես ստուգեք, թե արդյո±ք նրա բաղադրության մեջ մտնող նյութերից որևէ մեկի նկատմամբ ալերգիա չունեք. պատրաստված խառնուրդից նախապես քսեք մաշկի մի փոքր հատվածի վրա, և եթե որոշ ժամանակ անց մաշկը չգրգռվի, կարող եք օգտագործել:

Արևային այրվածքների հետևանքները վերացնելու համար խորհուրդ է տրվում այրված մասերին դնել կիտրոնի բարակ շերտեր, մի քիչ կարող է մրմռալ, բայց արդյունքը զգալի է լինում:

Անհրաժեշտ է արձակուրդից առնվազն 2-3 շաբաթ առաջ և դրանից հետո սննդակարգում բուսական ծագման սպիտակուցներով, վիտամիններով հարուստ անտիօքսիդանտային սննդամթերք ընդգրկել, քանի որ` 

• բետա-կարոտինն ամրապնդում է օրգանիզմի դիմադրողականությունը և կարևոր նշանակություն ունի մաշկի ու մազերի որակի, ոսկրերի ու ատամների ամրության, տեսողության համար և այլն: Այն մեծ քանակությամբ պարունակում են սպանախը, պղպեղը, հազարը, դդումը, սեխը, ծիրանը: 

• C վիտամինը բարձրացնում է օրգանիզմի դիմադրողականությունը, նպաստում մաշկի ճկունության և թարմ տեսքի պահպանմանը: Մեծ քանակությամբ պարունակում են բալը, սև հաղարջը, մասուրը, թուրինջը, կիտրոնը, նարինջը, ազնվամորին, կաղամբը և այլն:

• D վիտամինն ամրացնում է ոսկրային հյուսվածքներն ու եղունգները:

• E վիտամինն օգնում է օրգանիզմի բջջային մակարդակով կատարվող նյութափոխանակության կարգավորմանը, օրգանիզմից թունավոր նյութերի դուրս մղմանը, որի անտիօքսիդանտային հատկության շնորհիվ դանդաղում է կնճիռների առաջացման գործընթացը: Մեծ քանակությամբ պարունակում են ածիկը, կարագը, եգիպտացորենի ձեթը, դեղձը, նուշը, պնդուկը, հնդկահավի միսը, թառափը:

• Սելեն միկրոտարրը խթանում է էնզիմի արտադրությունը, որը պայքարում է ազատ ռադիկալների դեմ: Մեծ քանակությամբ պարունակում են միսը, ձուկը, հացը, կաթը, ընդեղենը, վարունգը:

Գեղեցիկ և առողջ մաշկ ունենալու գաղտնիքը նաև ջրային բալանսի պահպանումն է 

Մաշկի առողջությունը էականորեն կապված է օրգանիզմի ջրային բալանսի հետ: Առողջ մաշկ ունենալու համար շատ կարևոր է, որ օրգանիզմը բավականաչափ հեղուկ ստանա: Ջրային բալանսն օգնում է մարմնի ջերմաստիճանի կարգավորմանը, որն իր հերթին նպաստում է մաշկային բջիջների ճշգրիտ աշխատանքին: Հակառակ դեպքում առաջ են գալիս տարբեր խնդիրներ, և մաշկը դառնում է անպաշտպան, որի հետևանքով կորցնում է ճկունությունը, փափկությունը, տոնուսը, դառնում չոր: Պետք է հիշել, որ ջրազրկման հետևանքով ամենաշատը տուժում են դեմքը, պարանոցը, ձեռքերը և նախաբազկի շրջանը: 

Ընդհանրապես խորհուրդ է տրվում խմել օրական 2-2,5 լիտր հեղուկ, սակայն կապված սեռի, տարիքի, ֆիզիկական ակտիվության աստիճանի կամ արտաքին ջերմաստիճանի հետ` ջրի քանակը կարող է փոփոխվել: ևոգ ժամանակ կարելի է քանակությունն ավելացնել, քանի որ ջերմաստիճանի բարձրացմանը զուգընթաց մեծանում է նաև ջրի կորուստը, իսկ ջրազրկված օրգանիզմը դադարում է ծարավի զգացում ունենալուց: Մրգերը և բանջարեղենը նույնպես նպաստում են հիդրատացիային` ջրակցմանը, քանի որ մեծ քանակությամբ ջուր են պարունակում: Սպորտով զբաղվողները պետք է հեղուկ ընդունեն մարզվելու ընթացքում և մարզվելուց հետո, քանի որ քրտնելու հետևանքով ավելի շատ հեղուկ են կորցնում: Քրտնելու ժամանակ, բացի ջրից, դուրս են գալիս նաև կենսականորեն անհրաժեշտ հանքային աղերը, ուստի խորհուրդ է տրվում օգտագործել դրանցով հարուստ սննդամթերք կամ միջոցներ: Պետք է խուսափել ալկոհոլային խմիչքներից. ծխելն ու ալկոհոլի օգտագործումը նպաստում են օրգանիզմի արագ ջրազրկմանը: Խորհուրդ չի տրվում օգտագործել օծանելիք, քանի որ արևի ազդեցության հետևանքով այն մաշկի վրա վերածվում է շագանակագույն բծերի:

Գեղեցիկ արևայրուկ ապահովում է գազարից պատրաստած դիմակը

• Գազարը քերեք, ավելացրեք մեկ ձվի դեղնուց և մեկ թեյի գդալ ձիթապտղի յուղ, խառնեք և քսեք դեմքին: 15-20 րոպե հետո լվացվեք գոլ, ապա ցայվեք սառը ջրով:

Բացի պաշտպանիչ քսուքներ օգտագործելուց, կարևոր է նաև մաշկը մաքրելը

Ամռան տաք օդը բազմաթիվ մանրէների և բակտերիաների գոյատևման համար կատարյալ միջավայր է: Օդում փոշու մեծ քանակության առկայության դեպքում մաշկն արագ է կեղտոտվում, այդ պատճառով անհրաժեշտ է ամեն օր առավոտյան և երեկոյան այն մաքրել համապատասխան միջոցներով:

• Չոր մաշկը մաքրելու համար խորհուրդ է տրվում դեմքը լվանալ հանքային ջրով: Ավելի լավ է հրաժարվել օճառից և օգտագործել հատուկ փրփուրներ կամ խոնավացնող միջոցներ: Պետք չէ թողնել, որ դեմքն ինքնուրույն չորանա, քանի որ ջրի գոլորշիացման հետ ջրազրկվում է նաև մաշկը: Ավելի խորը մաքրում կատարելու նպատակով բավարար է շաբաթը մեկ անգամ մաշկը մաքրել, մեռուկացած շերտերը հեռացնել համապատասխան քսուքներով: 

• Լվացման համար նախատեսված գելերն ու փրփուրները կարելի է հերթագայել լորենու, երիցուկի, կատվալեզվի ծաղիկներից պատրաստած եփուկով: Երկար ժամանակ դրսում գտնվելուց հետո խորհուրդ է տրվում այդ եփուկներից որևէ մեկով թրջած անձեռոցիկները դնել դեմքի վրա: 

Ճարպոտ մաշկին շատ լավ է սառը ջուրը կամ երիցուկի թուրմը, ինչպես նաև թրթնջուկով դիմակը

• Վերցնել թրթնջուկի միջին չափի մի քանի թերթիկ, գդալով ճզմել ու ավելացնել 1 թարմ ձվի դեղնուց, խառնուրդը բարակ շերտով քսել դեմքին, չորանալուց հետո` հաջորդ, այնուհետև` երրորդ շերտը: 15 րոպե անց դեմքը լվանալ թեյի լուծույթով:

Մաշկի բոլոր տեսակներին լավ է եղինջով դիմակը

• Մեկ բաժակ չոր եղինջի տերևներին ավելացնել 1 բաժակ օղի ու 2 շաբաթ պահել հով և մութ տեղում, քամել, ավելացնել 3 ճաշի գդալ եռացրած ջուր ու դեմքը մաքրել:

• Երեք ճաշի գդալ չորացրած եղինջի տերևների վրա ավելացնել մի քիչ եռացրած ջուր, այնքան, որ ստացվի շիլայանման զանգված ու ջրային բաղնիքում եռացնել 10-15 րոպե: Այնուհետև սառեցնել ու շերտ-շերտ քսել դեմքին: 15-20 րոպե պահելուց հետո դեմքը լվանալ սենյակային ջերմաստիճանի ջրով: 

Դեմքի մաշկի համար օգտակար են ծովի աղով կամ քացախաջրով լոգանքները

• Մեկ թեյի գդալ ծովի աղը խառնել մեկ լիտր ջրում 

• Մեկ թեյի գդալ քացախը խառնել մեկ լիտր ջրում: 

• Ջուրը պետք է լինի սենյակային ջերմաստիճանի:

Չոր և նորմալ մաշկի սնուցման համար կարելի է շաբաթը 3 անգամ պատրաստել դդումի հյութով դիմակ

• Մեկ ճաշի գդալ դդումի թարմ հյութին ավելացնել 1 ճաշի գդալ կիտրոնի հյութ, 1 ձվի դեղնուց, 2 թեյի գդալ թթվասեր: Այս ամենը լավ խառնել ու քսել դեմքին, 20 րոպե հետո գոլ ջրով լվացվել:

Խառը տիպի մաշկի սնուցման համար անհրաժեշտ է շաբաթը 3 անգամ խատուտիկի տերևներից պատրաստված դիմակ դնել

• Խատուտիկի 3-5 տերևները մանր կտրատել ու փայտե գդալով լավ տրորել, խառնել 2 թեյի գդալ ոչ յուղոտ կաթնաշոռի հետ ու քսել դեմքին: 20 րոպե անց դիմակը մաքրել թղթե անձեռոցիկով ու հետո դեմքին կաթ քսել:

  Դեմքի մաշկը կարելի է խոնավացնել և սնուցել նաև բանջարեղենի ու մրգերի հյութերով. վարունգ, լոլիկ, ելակ, ծիրան, դեղձ, ձմերուկ, խաղող և այլն:

Վարունգը խոնավացնող, սպիտակեցնող և թարմացնող հատկություն ունի 

• Վարունգի կեղևը դրեք դեմքին կամ քերած վարունգը լցրեք թանզիֆի վրա, այնուհետև դրեք դեմքին: 

Կեռասից պատրաստված դիմակներն օգտակար են կնճռոտ և ծակոտկեն մաշկին

• Կես բաժակ առանց կորիզի կեռասը տրորեք, ավելացրեք 1 թեյի գդալ մեղր և կիտրոնի հյութ: Խառնուրդը քսեք դեմքին և վզին, 15 րոպե հետո լվացվեք:

Դեղձի հյութը կանխում է մաշկի ծերացումը

• Մեկ ճաշի գդալ վարսակի ալյուրին ավելացրեք մեկ դեղձի հյութ և չեռացրած կաթ, քսեք դեմքին, 20 րոպե հետո լվացվեք սառը ջրով:

Զգայուն, հեշտությամբ գրգռվող և լայնացած անոթներով մաշկի համար օգտակար է հետևյալ դիմակը

• Մեկական ճաշի գդալ վարդի թերթիկները, եղեսպակը, երիցուկը, դաղձը, մաղադանոսը, եզան լեզուն, հալվեն լցնել ապակե ամանի մեջ, ավելացնել 0,5 լ եռացրած ջուր, ծածկել կափարիչով, թրմել 2 ժամ, քամել: Ավելացնել 1-2 ճաշի գդալ ցանկացած թթվահամ մրգի կամ հատապտղի հյութ:

  Մաշկի արյան շրջանառության և տոնուսի բարձրացման լավագույն միջոց է խոտաբույսերից պատրաստած սառցե խորանարդիկներով շփումը: 

Պեպենների ու պիգմենտային լաքաների գունազրկման, սպիտակեցման համար օգտագործվում են մրգային ու բանջարեղենային դիմակներ

• Պեպեններին քսեք կարմիր հաղարջի հյութ, չորանալուց հետո վրայից` ձվի սպիտակուցի և 2 թեյի գդալ բորաթթվի խառնուրդը: 10-15 րոպե հետո այն լվացեք վարունգի հյութով, որից հետո ցայվեք սառը ջրով, սրբվեք և դեմքին քսեք ձեր մաշկին համապատասխան քսուք:

Ամռանը օրգանիզմի քրտնարտադրությունը մեծանում է, որը նույնպես որոշակի խնդիր է առաջացնում: Մշտապես քրտնելու դեպքում կօգնեն եղեսպակից, կաղնու կեղևից պատրաստված թուրմերը: Օգտակար է նաև եղեսպակի 50 գրամից պատրաստած ջրաթուրմը, որը խմեք օրվա մեջ 2 անգամ, մեկ շաբաթվա ընթացքում: 

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ